Çocuğunuz Ateşli Havale Geçiriyorsa Ne Yapmalısınız?

Küçük çocukları olan pek çok anne ve baba, yüksek ateş ve ateşli havale durumlarında büyük bir korku yaşayabilir. Özellikle 5 yaşından küçük çocuklarda, nöbetlere titreme ve kasılmaların eşlik etmesi, endişeleri daha da arttırır. Ancak uzmanlar, bu tür nöbetlerin çocukların beynine kalıcı zararlar vermediğine dikkat çekiyor.

Açıklamalarda bulunan Acıbadem Altunizade Hastanesi Çocuk Nörolojisi Uzmanı Doç. Dr. Hepsen Mine Serin, ateşli nöbetlerin genellikle korkulacak bir durum olmadığını vurguluyor. “Aileler için gerçekten endişe verici bir görüntü oluşturabilir, ancak ateşli nöbetler genellikle iyi huyludur ve birkaç dakika içinde kendiliğinden sonlanır. Bu kısa süreli nöbetlerin, çocuğun beyin gelişimi veya bilişsel fonksiyonları üzerinde kalıcı bir olumsuz etkisi olmaz.” diyor.

Doç. Dr. Serin, ateşli nöbetlerin genellikle geçici olduğunu, ancak 30 dakikayı aşan nöbetlerin beyin üzerinde zararlı etkiler yaratabileceğini belirtiyor. Çocukların bu tür nöbetleri geçirdiği durumlarda, ailelerin doğru şekilde müdahale etmeleri büyük önem taşır.

Buna göre, ateşli havale geçiren çocuklarda panik yapmamak ve profesyonel yardım almak önemlidir. Doğru bilgilendirme ve zamanında müdahale ile, çocuklar bu durumu çoğunlukla sağlık sorunu olmadan atlatabilirler.

Her 3 Çocuktan 1’inde İlk Belirti Olarak Nöbet Görülüyor!

Ateşli nöbetler, tıbbi adıyla “febril konvülsiyon”, bebek ve küçük çocuklarda en yaygın görülen nörolojik hastalıklardan biridir. Bu nöbetler genellikle altı ay ile 5 yaş arasındaki çocuklarda ortaya çıkar ve genellikle bir beyin enfeksiyonu, zehirlenme veya kafa travması gibi belirgin bir sebep olmaksızın, ateşin eşlik ettiği durumlarda görülür. Ateşin ilk günlerinde meydana gelen bu nöbetler, çoğu zaman çocuğun ateşinin yüksekliği hastaneye başvurulduğunda fark edilir. Febril konvülsiyonlar, bazı çocuklar için hastalığın ilk belirtisi olabilmektedir ve her üç çocuktan birinde bu nöbetler, ateşin başlangıcında yaşanır.

Ateşli Nöbetlerin Çoğu İlk 2 Yaşta Ortaya Çıkar?

Ateşli nöbetler, yaşla doğrudan ilişkili bir durumdur ve 5 yaş altı çocukların yüzde 2 ile 4’ünde görülür. Bu nöbetler, özellikle erkek çocuklarda daha sık rastlanır. Ülkemizde yapılan bir araştırma, ateşli nöbetlerin görülme oranının yüzde 3,3 olduğunu ortaya koymaktadır. Ateşli nöbetlerin yarısı, çocukların ilk 2 yılında meydana gelir ve en yaygın olarak 18-24 ay arasında görülür. Bu nöbetlerin küçük yaşlarda daha sık görülmesinin nedeni, bağışıklık sisteminin henüz tam olarak gelişmemiş olması ve dolayısıyla enfeksiyonların daha kolay gelişmesidir.

Ailede Ateşli Nöbet Geçiren Varsa, Risk Artar

Bazı çocuklarda ateşli nöbetlerin görülmesinin en önemli nedeni genetik yatkınlıktır. İlk ateşli nöbetin yanı sıra tekrarlayan nöbetlerde de aile öyküsü, risk faktörü olarak öne çıkar. Ateşli nöbet geçiren çocukların yüzde 25 ila 40’ında ailede benzer nöbet geçiren başka bireyler bulunmaktadır. Ayrıca, ailede ateşli nöbet geçiren kişi sayısı arttıkça, çocukların bu nöbetleri geçirme riski de yükselmektedir. Ateşli nöbetlerin diğer önemli tetikleyicileri arasında yüksek ateş, viral enfeksiyonlar ve yakın zamanda yapılan aşılar da yer almaktadır. Bu faktörler, ateşli nöbetlerin gelişmesine yol açabilecek risk unsurları arasında sayılmaktadır.

Çocuklarda Gözlerini Bir Noktaya Sabitleme ve Boş Bakma Durumu

Ateşli nöbetler, genellikle boş bakma, tüm vücutta gevşeme ve gözlerin bir noktaya dikilmesi şeklinde gözlemlenir. Bazen nöbetler, tüm vücutta ya da tek taraflı olarak kol ve bacaklarda kasılma ya da titreme şeklinde de ortaya çıkabilir. Ateşli nöbetlerin tetikleyicisi üzerine açıklamalarda bulunan Çocuk Nörolojisi Uzmanı Doç. Dr. Hepsen Mine Serin, “Nöbet genellikle ateşin hızla yükseldiği durumlarda görülür, ancak esas tetikleyici ateşin yüksekliği oluyor. Ölçülen ateş genellikle 39 dereceyi geçer. Her 4 çocuktan 1’inde ateş 38-39 derece arasında seyreder. Nadiren 38 derecenin altındaki ateşle de nöbet görülebilir. Ayrıca, çocuk bazen ateşi fark edilmeden nöbet geçirebilir ve hastaneye başvurulduğunda ateşi yüksek olduğu saptanabilir” şeklinde açıklama yapmaktadır.

Tedavi Amacı, Nöbetlerin Tekrarlanmasını Engellemektir

Ateşli nöbetlerin tedavisinde temel hedefin nöbetlerin tekrarını önlemek olduğunu belirten Çocuk Nörolojisi Uzmanı Doç. Dr. Hepsen Mine Serin, “Koruyucu tedavi ve uzun dönem tedavi gibi farklı tedavi seçenekleri bulunmaktadır. Hangi tedavi yönteminin seçileceği, çocuğun durumu göz önünde bulundurularak belirlenir. Ateşli nöbetin önceden tahmin edilmesi ya da tamamen engellenmesi mümkün olmasa da, bir defa nöbet geçiren çocukların ateşli dönemlerinde ateşlerinin dikkatle izlenmesi ve kontrol altına alınması büyük önem taşır” şeklinde açıklama yapmaktadır.

Ateşli Nöbet Sırasında Dikkat Edilmesi Gereken 8 Kritik Nokta

Çocuk Nörolojisi Uzmanı Doç. Dr. Hepsen Mine Serin, çocuk evde nöbet geçirirse doğru müdahale edebilmek için öncelikle sakin kalmanın önemini vurgulayarak, nöbet sırasında anne ve babaların dikkat etmeleri gereken kuralları şöyle sıralıyor:

  • Nöbet sırasında, kendine zarar vermeyecek bir alanda kıyafetlerini çıkarın.
  • Hareketlerini durdurmaya çalışmayın. Nöbet aktivitesi beyinde sonlanıncaya kadar hareketler devam eder, tutmakla durmaz.
  • Rahat soluk alabilmesi için sol yana doğru yatırıp, başını hafif geri pozisyona getirin.
  • Ağzını açmaya zorlamayın, parmak ya da kaşık sokmayın. Bu hareketiniz hem parmağınızda hem de çocuğun ağız içinde yaralanmaya neden olur.
  • İlaç içirmeye çalışmayın. İlaç solunum yoluna kaçar ve çocuğun oksijensiz kalmasına yol açar. 
  • Sarsmayın ve üzerine su dökmeyin. Bu davranışlar nöbeti durduramaz ve çocuğa zarar verir.
  • Nöbetin süresini takip edin. Mümkünse nöbeti cep telefonu kamerasıyla  kaydedin.
  • Nöbet durduktan sonra en yakın sağlık kuruluşuna başvurun.